Skip to main content

Nowodhow pella dhyworth Almayn

Kota Arvow Nordrhein Westfalen
Ytho, nans yw seythen po diw, my a skrifas yn-kever desedhans arghansek an yeth Isalmaynek (Plattdüütsch/Niederdeutsch), gelewgh an postyans ma. Wel, yma'n Isalmaynek delergh y'n nowodhow yn Almayn, mes tro ma awos arwodhyow. 

Avel lies stat y'n bys, yma Nordrhein Westfalen yn Almayn north-west stat diwyethek. Mes, awos desedhans minoryta an Isalmaynek, ny apper war arwodhyow gans an brassa Almaynek. Yn termyn eus passyes, y leveris governans an stat keffrysek bos arwodhyow diwyethek re beryllus rag lewyoryon awos aga bos anredadow rag tus na gows Isalmaynek. I a grys y fia droglammow karr - Ottomma'n keth geryow a glowson ni yn Breten - yn-erbynn an Kernowek, an Kembrek, Godhalek an Alban.

Yma nebes arwodhyow diwyethek seulabrys, mes nyns
yns dre'n stat oll. (Dhyworth an Mindener Tageblatt)
MES, wortiwedh, y kows an governans yn-kever gorra an yeth bian war arwodhyow. Hemm a wra gweres kesunya'n stat herwydh Georg Cornelisson, yethor dhyworth an LVR-Institut für Landeskunde yn Bonn. Yn-medh: "Mar styr y fydh an rannyeth driys yn koncyans y'n fordh avel homm, henn yw bryntin". Lies person a dyb bos an Isalmaynek rannyeth Almaynek, mes yethoryon re wolowboyntyas bos geryow ha gramasek dyffrans dhe variennow an Isalmaynek ha nyns yw konvedhadow dhe Almaynegoryon unnyethek. 

Nebes politegoryon an stat re beu owth assaya gwellhe status an yeth avel rann a wonisogeth an stat, ha henna dhyworth pub amal an spektrum politek.

Governans an stat a wra sevel an mater y'n seythennow a dheu ha dadhla mars eus res gul reythyow nowyth dhe gavos arwodhyow diwyethek. 

Termyn a dheu an yeth a vir da, neppyth usi nowodhow wolkom dhe'n pols ma.

Arta, my a wra skrifa wosa my dhe glowes moy yn-kever an mater ma. 
_____

Kedhlow dhyworth an erthyglow ma:

http://www.rp-online.de/nrw/landespolitik/plattdeutsch-auf-ortsschildern-landtag-beraet-ueber-zulassung-aid-1.7278081

http://www.mt.de/lokales/regionales/22007957_Plattdeutsch-auf-Ortsschildern-Landtag-beraet-ueber-Zulassung.html

https://www.mkffi.nrw/niederdeutsch-nrw-sprache-ist-heimat



Comments

Popular posts from this blog

Ple'ma'n arghans?

Predhek. (English below) Ny wrav vy deskrifa oll an drolla 'ma lemmyn awos ow bos pur sur y hwodhowgh hwi an faktys seulabrys, mes:  Governans Pow Sows re hedhas pub skoodhyans arghansek rag an yeth Kernowek wosa  13 bledhen.   An dewis 'ma a dheuth dy' Yow seythen 'ma wosa Konsel Kernow dhe dhannvon y ombrofyans bledhynnyek rag an arghasans a   £150,000 a-varr y'n vledhen  . An yeth Kernowek re beu gwithys gans an Chartour Europek rag Yethow Ranndiryel po Bian a-dhia 2003, pan skoodhyans arghansek an governans a dhalathas. Hwi a yll sina petisyon erbyn an dewis 'ma omma: https://petition.parliament.uk/petitions/128474 Mes an hwarvos 'ma re wrug dhymm tybi a-dro dhe ble ha fatel yma'n governans Breten ow kwastya arghans ha pygemmys mona yw hemma? Awos ny gyv an yeth Kernowek saw   £150,000 an vledhen, po dhewgh ha dhymm, pris a nessa chi y'n Kernow dhe lower a bolitegoryon... Wel, nyns esa res dhymm hwilas yn lower.  Herwydh an Daily...

Etymology/Etymologieth: Why are we still underground!?

Post diwyethek, Sowsnek a-woles/Bilingual post, English below. Post diwyethek, Sowsnek a-woles/Bilingual post, English Below . _______ Mar hwi re redyas an dhew bost etymologieth diwettha, hwi a wor y karav geryow balweyth dhe'n pols ma, ha nyns yw an post ma dyffrans dhedha, drog yw genev - mar ny redsowgh an postow diwettha, mirewgh war an dhew gevren ma:  Post Onan Post Dew Ytho, hedhyw y fynnav kowsel yn-kever geryow Kernowek re beu asvebys dhe'n Sowsnek meur ras dhe'n diwysyans balweyth. Ny yllis vy trovya etymologieth oll an re ma, dell mar kyllowgh offra nebes gweres dhe leunhe'n bolghow, gesewgh kampol a-woles. Hwel Jenkin dhe Venyon (Awtour). Lemmyn, gwryllyn dalleth gans ger komparek dhe valweyth yn Kernow ha Dewnens Soth, hwel . Nyns yw gwreydh an ger ma pur gler, mes yma nebes keslinegow Kembrek dhodho:  chwil  (hwilas),  chwêl / chwŷl  (hwel, avel yn dom hwel po hwel dro). An geryow Proto-Keltek usi ogas dhe'n geryow ma yw...