Skip to main content

Arenebedh Balweyth Bal Karn Est

Yn termyn eus passyes, yn hav 2016, my eth dhe'n remenans Bal Karn Est. Ottomma nebes skeusennow ha kedhlow yn y gever.

A-dro dhe'n bal

Trigys yw Bal Karn Est dhe Gornel Tokenbury yntra Bal Kesunyes Glasgow Bre Garn ha Bal Karn Soth - an bal a shapyas istori ha drolla Bal Karn Est. Nyns yw pell dhe-ves a Bennsilva ha'n Tavern Tor Hwel (Wheal Tor Inn) a vir dros an bal a-dhyworth Bre Garn.

An bal veu ygerys yn 1840 wosa begh meur Bre Garn veu trovyes dhe Garn Soth, mes ny veu monow trovyes ha forsakyes veu an sett yn 1844.

Yn 1851 komani aral a assayas hwilas rag monow y'n sett hag yn 1860 askorrans veu dalathys y'n bal.

An bal a oberas dew vagas a veghow Begh Margh (po Begh an North) ha Begh Seccombe a veu oberys dhyworth Shafta Seccombe. Oberys veu beghow an north dhyworth shaftys Jynn North, Wella ha Hyns-troos. Beghow an soth o Fawcett, Caunter, Nowyth, Flogh ha Flogh an Soth.

Askorrans a dhrehedhas y dopp yn 1864 gans 5,933 tonnas a voon kober gans gwerth a £34,791.6.

Yn 1882 yth esa 63 person owth oberi rag an bal ha 40 anedha a oberas yn-dann dhor.

Res o dhe'n bal ma degea pan veu Bal Karn Soth deges yn 1885 awos skwychyes yn farow veu jynnow-pompya an brassa bal re via ow kwitha nivelyow an dowr isel.

Assays dhe eyl-ober an bal veu gwrys yn 1890 ha 1907, mes ny sewensons.

Ow godrik

Nyns usi lower a remenans a'n bal ma. Nyns usi byldyansow po chymblys vytholl, hepken an atalvaow re dreusvewas dhe'n jydh hedhyw.


Mappa a dyller an bal.

Onan a'n atalvaow Bal Karn Est a-dhyworth an hyn-kerdhes dhe Val Karn Soth. 
Gwel aral a'n atalva. 



Eyl-oberys veu an atalvaow rag aga monow, dell nyns yns ar vras avel yn dydhyow an bal. 

Gwel a Davern Tor Hwel gans atalva y'n ragva.

An brassa atalva ow mires yn tu Pennsilva.

Ym shap diblans dhe'n atalva ma.

Atalva aral kudhys gans an krann war amal Bre Garn ogas dhe shaftys an Begh Margh.

Hen hyns-troos a-dro dhe'n bal.

Ny vir an atalva vyghan avel atalva vytholl kyn hwi dhe's drehedhes.

An atalva veur a-dhyworth an atalva vyghan.
Gwel a'n atalva vyghanna.




Pennfentynnyow:




Comments

Popular posts from this blog

Ple'ma'n arghans?

Predhek. (English below) Ny wrav vy deskrifa oll an drolla 'ma lemmyn awos ow bos pur sur y hwodhowgh hwi an faktys seulabrys, mes:  Governans Pow Sows re hedhas pub skoodhyans arghansek rag an yeth Kernowek wosa  13 bledhen.   An dewis 'ma a dheuth dy' Yow seythen 'ma wosa Konsel Kernow dhe dhannvon y ombrofyans bledhynnyek rag an arghasans a   £150,000 a-varr y'n vledhen  . An yeth Kernowek re beu gwithys gans an Chartour Europek rag Yethow Ranndiryel po Bian a-dhia 2003, pan skoodhyans arghansek an governans a dhalathas. Hwi a yll sina petisyon erbyn an dewis 'ma omma: https://petition.parliament.uk/petitions/128474 Mes an hwarvos 'ma re wrug dhymm tybi a-dro dhe ble ha fatel yma'n governans Breten ow kwastya arghans ha pygemmys mona yw hemma? Awos ny gyv an yeth Kernowek saw   £150,000 an vledhen, po dhewgh ha dhymm, pris a nessa chi y'n Kernow dhe lower a bolitegoryon... Wel, nyns esa res dhymm hwilas yn lower.  Herwydh an Daily...

Etymology/Etymologieth: Why are we still underground!?

Post diwyethek, Sowsnek a-woles/Bilingual post, English below. Post diwyethek, Sowsnek a-woles/Bilingual post, English Below . _______ Mar hwi re redyas an dhew bost etymologieth diwettha, hwi a wor y karav geryow balweyth dhe'n pols ma, ha nyns yw an post ma dyffrans dhedha, drog yw genev - mar ny redsowgh an postow diwettha, mirewgh war an dhew gevren ma:  Post Onan Post Dew Ytho, hedhyw y fynnav kowsel yn-kever geryow Kernowek re beu asvebys dhe'n Sowsnek meur ras dhe'n diwysyans balweyth. Ny yllis vy trovya etymologieth oll an re ma, dell mar kyllowgh offra nebes gweres dhe leunhe'n bolghow, gesewgh kampol a-woles. Hwel Jenkin dhe Venyon (Awtour). Lemmyn, gwryllyn dalleth gans ger komparek dhe valweyth yn Kernow ha Dewnens Soth, hwel . Nyns yw gwreydh an ger ma pur gler, mes yma nebes keslinegow Kembrek dhodho:  chwil  (hwilas),  chwêl / chwŷl  (hwel, avel yn dom hwel po hwel dro). An geryow Proto-Keltek usi ogas dhe'n geryow ma yw...