Piskiow

Rag redya'n hwedhel ma yn Sowsnek, gwelewgh an kevrennow a-woles/To read this legend in English, see the links below.

______

Piskiow yw pobel byghan heudh ha pilennek a yll bos trovyes dres Kernow gowal. Herwydh nebes pennfentynnyow, i a vir avel tus koth gans kneus loos ha kryghys (Na dybewgh yn-kever an gowyow esa leverys y'n fylmow Harry Potter). Da yw gans piskiow mires orth gwriansow tus ha pynchya pedrennow gonisogesow pan asons chi plos hag ow mos dhe'n gweli. 

A-dhyworth MysteriousBritain

Herwydh M. A. Courtney, henn yw gwelys yn versyon Kernewek an rim Margery Daw a dreylis vy dhe Gernowek, lhag ynno yma'n benn-nas kessydhyes rag hy gwriansow drog.

"Gwel pub huni an Margery na

 a werthas hy gweli ha gorwedha

 war an kala hag y'n gwel a-ves

 Ha'n piski a dheuth dhe's don dhe-ves

 Pana hora dhrog yth esa hi

 yn-nans y'n mostedhes gans den gensi."

Courtney a verk dew rim aral yn-kever piskiow usi leverys rag grassa dhe'n kroaduryon yn ughel a'ga gweres y'n chi ha diskwedhes y'ga gwelir. Treweythyow, dillas nowyth yw res dhedha ha'n piskiow a dhe-ves ha nyns esons gwelys nevra arta. An rimyow treylyes yw:

"Piski brav, Piski bleudh!

Piski lemmyn neyj yn-kerdh!"

ha

"Piski kota ha Piski kough bras

Piska na wra namoy tra vas."

Meur a'n hwedhlow yn-kever an piskiow a lever aga bos avel an Will-o'-the-Wisp yn Kernow. Henn yw y ledons pobel yn sowdhan y'n nos, dre vos dres keow ha kleudhyow, ha treweythyow a-dro dhe'n keth gwel lieskweyth. Kyn hyllons gweles hyns-kerdhes, ny yllons trovya aga fordh dhe-dre bys i dhe esedha ha treylya aga lodrigow po pocketow a-ji-yn-mes. Medhek Kernewek a leveris unweyth: "Pisky led is often Whiskey led" (Ledyes gans Piski yn fenowgh gans wiski) - henn yw na wor medhowyon aga fordh dhe-dre bys i dhe hedhi tamm ha gasa aga fennow dhe glerhe. 

Gwelys a veu an piskiow lieskweyth yn Kernow Est yn arenebedh Porthpyra. Leverys o bos maw ena a vetyas an piskiow unn nos hag ev ow mones negys, pan leversons: "My yw rag Portallow Green." An maw a dhasleveris an dyth hag ev a veu kerghynnys gans bagas a biskiow a hwarthas. I eth dhe dreth Seythyn ple leversons: "My yw rag celder Myghtern Pow Frynk!" Hag a-dhesempis, yth esa va yn celder meur gans y gothmans nowyth ow plasa'n braffa gwinow. Wosa henna, i eth ow kerdhes dre'n palys, ha'n maw a welas darbarow rag gool meur. Ny yllas ev sevel orth kemeres hanaf arghansek a-dhyworth an voos. Yth esa res dhedha deheweles hag yn-skon i o delergh war an treth yn Seythyn. Wosa ev dhe dhrehedhes tre, denvyth a grysas an maw bys ev dhe dhiskwedhes an hanaf arghansek dhedha esa gwithys avel trofi rag bledhynnyow.

Nebes Kernowyon a grys y treyl babanes anvesydhyes dhe biskiow wosa i dhe verwel. Keffrys nebes a dyb bos piskiow an enevow a baganys na yll mos dhe nev. An dhew byth ma a leha, ow treylya dhe voryon erna vansons. Yn hengovek, y feu godhanes ha nebes prevyon henwys piskiow awos i a wra dhe frothow mos ha bos drog.

Yn Kernow Est, pan veu chiow byldyes, tollow a veu gesys y'n fosow rag gasa'n piskiow dhe dhos ha mos avel y fynnsons. Pur anfeusik o dh'aga stoppya. Lyvrow pejadow a veu gorrys yn-dann pluvogow fleghes rag lettya'n piskiow. War an leuv aral, yn Kernow West, talbennow a blomm henwys pawyow-piski a veu gorrys war dohow a'ga chiow dhe stoppya'n piskiow ow tonsya warnedha ha trenkhe'n leth.

______

"See saw Margery Daw

Sold her bed and lay upon straw

Sold her bed an lay upon hay

And pisky came and carried her away

For wasn't she a dirty slut

To sell her bed and lie in the dirt."

____

"Pisky fine, Pisky gay!

 Pisky now will fly away!"

_____

"Pisky new coat and Pisky new hood,

 Pisky now will do no moe good."

_____

Pennfentynnyow:

• Courtney, M.A. 1989. Folklore & legends of Cornwall. Karesk: Wheaton. Ff.122-126
• Wikipedya
• Mysterious Britain